British flag  Bandeira brasileira
Plaatje familiewapen De Munnick


 

Foto'tje kop uil Wees woest!

Bert Ernste

Maart 2011

Voorkant boekje In Frankrijk is een pamflet verschenen van de nu 93-jarige Stéphane Hessel, verzetsstrijder uit de tweede wereldoorlog. Hessel roept in een dertien pagina’s (met noten achttien) op tot verontwaardiging over het onrecht in de wereld. Het is opvallend dat deze oproep op de Franse lijsten van meest verkochte boeken staat (ruim anderhalf miljoen verkocht), juist nu veel mensen te onverschillig zijn of zich onmachtig voelen om de politiek te veranderen. Zie bijvoorbeeld hier.

Hessel herinnert aan de principes van het Franse verzet, die voortkwamen uit de verontwaardiging over het nazisme. Hij citeert onder meer uit de universele verklaring van de rechten van de mens die in die tijd werd opgesteld. Onverschilligheid is volgens hem de slechtste houding die je kunt hebben.

Hessel ziet goed dat het in ‘zijn’ tijd gemakkelijker was om te weten tegen wie je je verontwaardiging moest richten: tegen het nazisme en het kolonialisme. Nu is het zaak de grote verschillen tussen arm en rijk aan te pakken, de mensenrechten en de toestand van de planeet. Het pamflet kritiseert met name de behandeling van illegalen, de invloed van geld op de media, de uitholling van de verzorgingsstaat, de toestand van het onderwijs en Israels beleid ten aanzien van de Palestijnen. Hessel breekt nadrukkelijk een lans voor verzet met geweldloze middelen. Terrorisme werkt niet.

Het pamflet maakt helaas niet echt duidelijk hoe je de verontwaardiging moet kanaliseren. Het betoog is niet nieuw, maar het is opvallend dat het in Frankrijk blijkbaar een snaar heeft geraakt.

Fragmenten in het Engels:

Ninety-three years. I’m nearing the last stage. The end cannot be far off. How lucky I am to be able to draw on the foundation of my political life: the Resistance and the National Council of the Resistance’s program from sixty-six years ago....

The motivation that underlay the Resistance was outrage. We, the veterans of the Resistance movements and fighting forces of Free France, call on the younger generations to revive and carry forward the tradition of the Resistance and its ideas. We say to you: take over, keep going, get angry! Those in positions of political responsibility, economic power and intellectual authority, in fact our whole society, must not give up or let ourselves be overwhelmed by the current international dictatorship of the financial markets, which is such a threat to peace and democracy....

We must realize that violence turns its back on hope. We have to choose hope over violence—choose the hope of nonviolence. That is the path we must learn to follow. The oppressors no less than the oppressed have to negotiate to remove the oppression: that is what will eliminate terrorist violence. That is why we cannot let too much hate accumulate....

To you who will create the twenty-first century, we say, from the bottom of our hearts,
TO CREATE IS TO RESIST
TO RESIST IS TO CREATE.

Bron

I would like everyone – everyone of us – to find his or her own reason to cry out. That is a precious gift. When something makes you want to cry out, as I cried out against Nazism, you become a militant, tough and committed. You become part of the great stream of history ... and this stream leads us towards more justice and more freedom but not the uncontrolled freedom of the fox in the hen-house.

It’s true that reasons to cry out can seem less obvious today. The world appears too complex. But in this world, there are things we should not tolerate... I say to the young, look around you a little and you will find them. The worst of all attitudes is indifference...

The productivist obsession of the West has plunged the world into a crisis which can only be resolved by a radical shift away from the ‘ever more’, in the world of finance but also in science and technology. It is high time that ethics, justice and a sustainable balance prevailed...

Bron

Meer columns | Index artikelen | Contact